Το νέο άλμα στο κόστος δανεισμού των χωρών λόγω γεωπολιτικών εντάσεων και σημαντικών δημοσιονομικών προκλήσεων αρχίζει να φοβίζει ξανά τις κυβερνήσεις, την ώρα που οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων σκαρφαλώνουν σε υψηλά δεκαετιών.
Η μαζική πώληση ομολόγων που οδηγεί σε αύξηση των αποδόσεών τους καταγράφεται ήδη εδώ και εβδομάδες, αντανακλώντας σειρά από παράγοντες. Η απότομη αύξηση των τιμών του πετρελαίου μετά την επανέναρξη των συγκρούσεων στον Περσικό Κόλπο ήταν ο πιο πρόσφατος τελευταίος καταλύτης. Οταν οι τιμές της ενέργειας αυξάνονται οι επενδυτές ομολόγων απαιτούν υψηλότερες αποδόσεις για να αντισταθμίσουν τον υψηλότερο πληθωρισμό. Περισσότερο έχουν πληγεί, όπως γίνεται συνήθως σε τέτοιες περιπτώσεις, οι χώρες με μεγάλα χρέη με τις Ηνωμένες Πολιτείες να περιλαμβάνονταιαυτή τη φορά στη λίστα. Περιλαμβάνουν επίσης τη Γαλλία και τη Βρετανία που αντιμετωπίζουν σοβαρές δημοσιονομικές προκλήσεις, αλλά και την Ιαπωνία.
Ενας ακόμηπαράγοντας που οδηγεί επενδυτές από όλο τον κόσμο να πωλούν κρατικούς τίτλους αποτελεί το γεγονός ότι μεγάλοι παίκτες των αγορών διοχετεύουν πλέον περισσότερα κεφάλαια σε εταιρείες τεχνολογίας οι οποίες υπόσχονται μεγάλα κέρδη από την άνθηση της τεχνητής νοημοσύνης. Ολα αυτά την ώρα που οι πόλεμοι σε Μέση Ανατολή και Ουκρανία οδηγούν στα ύψη τις τιμές φυσικού αερίου και πετρελαίου. Το φυσικό αέριο στην Ευρώπη (TTF) είχε φτάσει τα 75 ευρώ η μεγαβατώρα (MWh) από 31 ευρώ πριν τον πόλεμο. Το αργό μπρεντ ξεπερνούσε τα 94 δολάρια από 70 δολάρια το βαρέλι πριν από τον πόλεμο.
Η Γαλλία
Εν μέσω των προκλήσεων αυτών, χώρες όπως η Γαλλία έχουν και δημοσιονομικό πρόβλημα που εντείνει τις πιέσεις στα ομόλογα. Η χώρα υπόκειται στη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος της ΕΕ, με την Κομισιόν να συνιστά να αντιμετωπίσει το υπερβολικό έλλειμμά της έως το 2029. Οι συνθήκες της ΕΕ ορίζουν όριο 3% για το κρατικό χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ και 60% για το δημόσιο χρέος.
Πέρυσι, το έλλειμμα της Γαλλίας έφτασε το 5,1% του ΑΕΠ, ενώ ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ ξεπέρασε το 115%. Το ΔΝΤ προέβλεψε τον Ιούλιο ότι το ακαθάριστο δημόσιο χρέος της Γαλλίας θα έφτανε περίπου το 118,5% του ΑΕΠ το 2026 και θα υπερέβαινε το 120% το 2027, παραμένοντας πάνω από αυτό το επίπεδο έως το 2030.
Για να περάσει προϋπολογισμός του 2027 χρειάζεται συμφωνία από το κατακερματισμένο πολιτικό σύστημα, το οποίο βρίσκεται σε προεκλογική εκστρατεία ενόψει των προεδρικών εκλογών του ίδιου έτους.
Η Βρετανία
Στη Βρετανία ο νέος υπουργός Οικονομικών Τζον Χίλεϊ προετοιμάζει τον πρώτο του προϋπολογισμό. Βρετανοί αναλυτές έχουν προειδοποιήσει ότι οι υψηλότερες αποδόσεις των κρατικών ομολόγων της χώρας (gilts) από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν έχουν ενδεχομένως εξαλείψει σχεδόν το ήμισυ του δημοσιονομικού περιθωρίου του ίδιου. Οικονομολόγοι της Deutsche Bank εκτιμούν ότι το περιθώριο ελιγμών 26 δισεκατομμυρίων στερλινών που παρουσίασε η πρώην υπουργός Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς στις εαρινές της προβλέψεις θα μπορούσε να μειωθεί σε λιγότερο από 14 δισεκατομμύρια στερλίνες μέχρι τον προϋπολογισμό που θα παρουσιαστεί στις 28 Οκτωβρίου. Στη συνέχεια ο Χίλεϊ θα πρέπει να αποφασίσει εάν θα ανακτήσει το μαξιλάρι αυτό με αυξήσεις φόρων ή με περικοπές δαπανών – παράλληλα με την πίεση για χρηματοδότηση υψηλότερων αμυντικών δαπανών.
Η Ιαπωνία
Τα ομόλογα της Ιαπωνίας έχουν δεχτεί πιέσεις λόγω δημοσιονομικών ανησυχιών και αυξανόμενων προσδοκιών ότι η Τράπεζα της Ιαπωνίας θα αυξήσει τα επιτόκια τους επόμενους μήνες. Το Τόκιο ανησυχεί σημαντικά για τους πληθωριστικούς κινδύνους αλλά και δέχεται πιέσεις από τις ΗΠΑ. Ο αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ συναντήθηκε με τον επικεφαλής της τράπεζας της Ιαπωνίας (BoJ) Καζούο Ουέντα στο περιθώριο της G20 και ζήτησε δραστικά μέτρα νομισματικής πολιτικής για την καταπολέμηση του αδύναμου γιεν.
