Πάνω από 12.000 Ισπανοί μετανάστες εργάτες αναμένεται να ταξιδέψουν φέτος στη Γαλλία για τον τρύγο, καθώς τα γαλλικά μεροκάματα, το 35ωρο και οι δωρεάν παροχές καλύπτουν τη στεγαστική και μισθολογική κρίση του ισπανικού αγροτικού τομέα.
Παρά τις προσπάθειες βελτίωσης των εργασιακών συνθηκών στον ισπανικό πρωτογενή τομέα, ο γαλλικός αμπελώνας συνεχίζει να λειτουργεί ως «μαγνήτης» για χιλιάδες εργαζόμενους από την Ιβηρική Χερσόνησο.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις των μεγαλύτερων ισπανικών συνδικάτων (CC.OO. και UGT), περίπου 12.000 έως 15.000 Ισπανοί θα ταξιδέψουν φέτος στη Γαλλία για τη σεζόν του τρύγου, προτιμώντας τις γαλλικές σοδειές από τις ντόπιες.
Ο βασικός παράγοντας της φυγής των εργατών συμπυκνώνεται στους αριθμούς. Ενώ στην Ισπανία το ωρομίσθιο στον αγροτικό τομέα προσαρμόζεται στον εθνικό κατώτατο μισθό στα 8,90 ευρώ (μικτά), στη Γαλλία η ωριαία αμοιβή ξεκινά από τα 12,32 ευρώ.
Επιπλέον, το θεσμοθετημένο γαλλικό 35ωρο εβδομαδιαίας εργασίας (έναντι του ισπανικού 40ώρου) μετατρέπει κάθε επιπλέον ώρα σε εξαιρετικά κερδοφόρα υπερωρία: Οι ώρες από την 36η έως την 43η αμείβονται με προσαύξηση 25%, ενώ κάθε ώρα εργασίας πέραν της 43ης αμείβεται με προσαύξηση 50%.
Χωρίς να υπολογιστούν οι υπερωρίες, ένας εργάτης στη Γαλλία κερδίζει περίπου 2.150 ευρώ τον μήνα — σχεδόν το διπλάσιο από τον ισπανικό κατώτατο μισθό. Στην πράξη, μέσα σε μόλις 19 με 20 ημέρες εντατικού τρύγου, οι εργαζόμενοι επιστρέφουν στην Ισπανία με καθαρό εισόδημα που αγγίζει ή ξεπερνά τα 2.000 ευρώ.
Πέραν των καθαρών αποδοχών, η γαλλική νομοθεσία υποχρεώνει τους εργοδότες να καλύπτουν πλήρως τα έξοδα μεταφοράς και διαμονής των εποχικών εργατών. Αντίθετα, στην Ισπανία η εύρεση και η πληρωμή καταλύματος επιβαρύνει τον ίδιο τον εργαζόμενο, αποτελώντας συχνά ανυπέρβλητο εμπόδιο για τις μετακινήσεις μεταξύ διαφορετικών περιφερειών.
Παράλληλα, το γαλλικό πλαίσιο προβλέπει απαλλαγές από εισφορές ασθένειας και συνταξιοδότησης για τους εποχικούς, ενώ στην Ισπανία η ασφάλιση υπολογίζεται ανά πραγματική ημέρα εργασίας, αφήνοντας ακάλυπτες τις ημέρες ασθένειας.
Η έλλειψη ενδιαφέροντος για τον εγχώριο ισπανικό τρύγο αποδίδεται από τα συνδικάτα σε μια σειρά από δομικά προβλήματα:
Αστάθεια και κλιματική αλλαγή: Η συρρίκνωση της διάρκειας των συγκομιδών λόγω καύσωνα μειώνει το συνολικό μεροκάματο.
Μαύρη εργασία: Παραμένει το φαινόμενο της αδήλωτης εργασίας, με ευάλωτους εργαζόμενους να αμείβονται με εξευτελιστικά ποσά.
Πτώση της συνδικαλιστικής ισχύος: Η διεκδικητικότητα στον ισπανικό αμπελώνα έχει υποχωρήσει σημαντικά τα τελευταία χρόνια.
Ως μόνη αχτίδα ελπίδας για την κάλυψη των κενών στα ισπανικά χωράφια προβάλλει η πρόσφατη διαδικασία νομιμοποίησης μεταναστών από την κυβέρνηση. Σύμφωνα με τα στοιχεία του
Υπουργείου Κοινωνικής Ασφάλισης, το 8,3% των 262.475 νέων αδειών εργασίας αφορά τον αγροτικό τομέα, προσφέροντας μια πιθανή λύση στη λειψανδρία και ενισχύοντας την παραμονή πληθυσμού στην ύπαιθρο.
