Το Μπανγκλαντές, το οποίο κάποτε είχε σχεδόν εξαλείψει την ιλαρά, αντιμετωπίζει το χειρότερο ξέσπασμα της νόσου που έχει ποτέ καταγραφεί στα χρονικά της χώρας με 999 ύποπτους και επιβεβαιωμένους θανάτους σχετιζόμενους με την ιλαρά από τον Μάρτιο καθώς τα νοσοκομεία δίνουν αγώνα απέναντι στον συνωστισμό, στις ελλείψεις και στην αδιάκοπη εισαγωγή νοσούντων παιδιών.
Η παρατεταμένη επιδημία, παρά την επείγουσα εκστρατεία εμβολιασμού σε εθνικό επίπεδο που ξεκίνησε τον Απρίλιο, ακολουθεί μια διατάραξη που προκλήθηκε στον τακτικό εμβολιασμό το 2024 και 2025, λένε οι ειδικοί, όταν η χώρα βίωνε πολιτικές αναταράξεις έπειτα από την αιματηρή εξέγερση εναντίον της τότε πρωθυπουργού Σέιχ Χασίνα.
Το Μπανγκλαντές βιώνει σήμερα το μεγαλύτερο ξέσπασμα ιλαράς στον κόσμο, σύμφωνα με κατάλογο που έχει αναρτηθεί στην ιστοσελίδα των Αμερικανικών Κέντρων για τον Έλεγχο και την Πρόληψη των Ασθενειών.
Αξιωματούχοι υγείας και ειδικοί έχουν πει ότι οι εμβολιασμοί που δεν πραγματοποιήθηκαν και τα προβλήματα στην προμήθεια των εμβολίων ως αποτέλεσμα των πολιτικών αναταράξεων κατέστησαν τα παιδιά ευάλωτα, κυρίως τα βρέφη κάτω των εννέα μηνών που είναι πολύ μικρά για να εμβολιάζονται τακτικά, συμβάλλοντας έτσι στη μετάδοση και σε άλλες ηλικιακές ομάδες.
Από την έναρξη του ξεσπάσματος τον Μάρτιο το Μπανγκλαντές έχει καταγράψει περισσότερα από 166.000 ύποπτα κρούσματα ιλαράς, περιλαμβανομένων 19.835 μολύνσεων επιβεβαιωμένων εργαστηριακά, σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Υγείας.
Η επιδημία έχει συνδεθεί με 999 θανάτους, περιλαμβανομένων 100 επιβεβαιωμένων θανάτων από ιλαρά, ενώ περισσότερες από 146.000 είναι οι ύποπτες για ιλαρά εισαγωγές ασθενών.
Κενά ανοσίας
Ειδικοί αποδίδουν το ξέσπασμα της νόσου σε πλημμελή επιτήρηση του προγράμματος, ανεπαρκή παρακολούθηση και αλλαγές στην πολιτική των προμηθειών υπό τη μεταβατική κυβέρνηση που αντικατέστησε την Χασίνα, παράγοντες που είχαν ως αποτέλεσμα την αναστάτωση στη διαθεσιμότητα των εμβολίων και την έλλειψη προστασίας των παιδιών απέναντι στην έντονα μολυσματική ασθένεια.
Ο υπουργός Υγείας Σαρντάρ Σακαουάτ Χουσάιν δήλωσε στο κοινοβούλιο τη Δευτέρα ότι οι αλλαγές στις προμήθειες προκάλεσαν έλλειψη εμβολίων, ενώ η αναβολή του προγράμματος εμβολιασμού για το 2024 και η ακύρωση μιας πανεθνικής εκστρατείας κατά της ιλαράς-ερυθράς το επόμενο έτος άφησαν περισσότερα παιδιά ευάλωτα στη μόλυνση.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, η UNICEF και άλλοι οργανισμοί υγείας έχουν επίσης επισημάνει τη διατάραξη των προγραμμάτων εμβολιασμού. Τα παιδιά κάτω των πέντε ετών αντιπροσώπευαν περίπου το 80% των κρουσμάτων κατά τα πρώτα στάδια της εξάπλωσης της νόσου.
Η επιδημία ακολουθεί μια μακρά περίοδο προόδου προς την εξάλειψη της ιλαράς. Το Μπανγκλαντές διατήρησε υψηλή κάλυψη εμβολιασμού κατά της ιλαράς για μεγάλο μέρος της τελευταίας δεκαετίας με τα ποσοστά να παραμένουν στο 95% ή και υψηλότερα από το επίπεδο που συνιστά ο ΠΟΥ για το μεγαλύτερο μέρος της περιόδου, εκτός από μια πτώση κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19.
«Το Μπανγκλαντές δεν πέτυχε τον στόχο εξάλειψης της ιλαράς λόγω κενών στον εμβολιασμό το 2024 και το 2025», δήλωσε ο καθηγητής Μαχμουντούρ Ραχμάν, επιδημιολόγος και πρώην διευθυντής του Ινστιτούτου Επιδημιολογίας, Ελέγχου και Έρευνας Νοσημάτων.
«Από όσο γνωρίζω, το Μπανγκλαντές δεν έχει ξαναδεί τόσα πολλά παιδιά να πεθαίνουν από ιλαρά. Ούτε έχουμε ξαναδεί τόσο μεγάλο αριθμό ασθενών σε ένα μόνο έτος. Αυτή είναι μια πραγματικά τρομερή κατάσταση και το πιο λυπηρό είναι ότι τα θύματα είναι παιδιά», είπε.
Ο Ραχμάν δήλωσε ότι η κάλυψη των κενών στην ανοσία, η αύξηση της εμβολιαστικής κάλυψης και η ενίσχυση της ευαισθητοποίησης του κοινού είναι άμεσες προτεραιότητες για τον περιορισμό της επιδημίας.
Νοσοκομεία υπό πίεση
Τα νοσοκομεία αγωνίζονται να αντιμετωπίσουν την αύξηση των κρουσμάτων ιλαράς σε μια εποχή που ο αυξανόμενος αριθμός ασθενών με δάγκειο πυρετό ασκεί πρόσθετη πίεση σε ένα ήδη υπερφορτωμένο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης.
Περισσότεροι από 45.000 άνθρωποι έχουν εισαχθεί σε νοσοκομεία για δάγκειο πυρετό φέτος, σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Υγείας. Την Τρίτη, οι θάνατοι από δάγκειο πυρετό αυξήθηκαν σε εννέα, ενώ οι εισαγωγές ανήλθαν σε 1.571 –και τα δύο ημερήσια υψηλά για το έτος.
«Οι ασθενείς συρρέουν και είναι πολύ δύσκολο να φιλοξενηθούν όλοι», δήλωσε ο δρ Νάντα Ντουλάλ Σάχα, αναπληρωτής διευθυντής του κρατικού Νοσοκομείου Shaheed Suhrawardy Medical College στη Ντάκα, προσθέτοντας ότι το νοσοκομείο διαθέτει επί του παρόντος 60 κλίνες για ασθενείς με ιλαρά, αλλά πολλοί κείτονται στο πάτωμα.
Ο Σάχα είπε ότι η έλλειψη παιδιατρικού φυσιολογικού ορού, που μπορεί να βοηθήσει στην ανακούφιση των συμπτωμάτων της ιλαράς, περιπλέκει την κατάσταση.
Το νοσοκομείο, σχεδιασμένο για 1.350 ασθενείς, φροντίζει επί του παρόντος περισσότερους από 2.350, είπε.
Η επείγουσα εκστρατεία εμβολιασμού κατά της ιλαράς και της ερυθράς στο Μπανγκλαντές είχε στόχο περίπου 18 εκατομμύρια παιδιά ηλικίας έξι μηνών έως κάτω των πέντε ετών. Περισσότερα από 19,7 εκατομμύρια παιδιά έχουν εμβολιαστεί έκτοτε, σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Υγείας, αλλά οι ειδικοί δήλωσαν ότι εξακολουθούν να χρειάζονται ισχυρότεροι τακτικοί εμβολιασμοί και εκστρατείες κάλυψης του χαμένου χρόνου.
Οι ταυτόχρονες κρίσεις υγείας της ιλαράς και του δάγκειου πυρετού που μεταδίδεται από τα κουνούπια, μιας ασθένειας που συνδέεται με τις υψηλότερες θερμοκρασίες και την αστικοποίηση, υπογραμμίζουν την πρόκληση που αντιμετωπίζει το σύστημα υγείας του Μπανγκλαντές στη διατήρηση των τακτικών υπηρεσιών, ενώ παράλληλα ανταποκρίνεται σε μολυσματικές ασθένειες που μπορούν να προληφθούν.
Αν και η ιλαρά είναι μια από τις πιο μεταδοτικές ασθένειες στον κόσμο και συνήθως προκαλεί πυρετό και ένα χαρακτηριστικό εξάνθημα, μπορεί να προληφθεί με δύο δόσεις εμβολίου.
