Ο ελληνικός ήλιος αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του καλοκαιριού. Οι παραλίες γεμίζουν, οι υπαίθριες δραστηριότητες αυξάνονται και η επαφή με το φυσικό φως συμβάλλει στην ευεξία και στη σύνθεση της βιταμίνης D. Ωστόσο, όταν υπερβούμε το μέτρο, η ευεργετική δράση του ήλιου, μετατρέπεται σε σοβαρό κίνδυνο για την υγεία.
Κάθε καλοκαίρι, χιλιάδες άνθρωποι εμφανίζουν ηλιακά εγκαύματα ή συμπτώματα θερμικής εξάντλησης, ενώ τα κύματα καύσωνα αυξάνουν σημαντικά τα περιστατικά θερμοπληξίας, ιδιαίτερα στις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού. Τα καλά νέα είναι ότι οι περισσότερες από αυτές τις καταστάσεις μπορούν να προληφθούν με απλά αλλά ουσιαστικά μέτρα.
Όταν η ζέστη υπερνικά τις άμυνες του οργανισμού
Ο ανθρώπινος οργανισμός διαθέτει έναν εξαιρετικά αποτελεσματικό μηχανισμό θερμορρύθμισης. Με την εφίδρωση, τη διαστολή των αγγείων του δέρματος και την αύξηση της δίψας προσπαθεί να διατηρήσει σταθερή τη θερμοκρασία του σώματος ακόμη και σε συνθήκες υψηλής θερμοκρασίας.
Όταν όμως η ζέστη είναι έντονη, η υγρασία αυξημένη ή η έκθεση στον ήλιο παρατεταμένη, οι φυσικοί αυτοί μηχανισμοί μπορεί να εξαντληθούν. Τότε εμφανίζεται η θερμική εξάντληση, γνωστή στον περισσότερο κόσμο ως ηλίαση.
Τα πρώτα σημάδια δεν πρέπει ποτέ να αγνοούνται. Έντονη κόπωση, ζάλη, αδυναμία, πονοκέφαλος, μυϊκές κράμπες, ναυτία, έμετοι, έντονη δίψα και μειωμένη παραγωγή ούρων αποτελούν προειδοποιητικά συμπτώματα ότι ο οργανισμός δυσκολεύεται να αντιμετωπίσει τη θερμική καταπόνηση.
Εάν η κατάσταση εξελιχθεί, μπορεί να εμφανιστεί θερμοπληξία, μια επείγουσα ιατρική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από πυρετό, διαταραχές της συνείδησης, σύγχυση, απώλεια αισθήσεων και σοβαρή δυσλειτουργία ζωτικών οργάνων. Χωρίς άμεση ιατρική παρέμβαση, η θερμοπληξία μπορεί να αποβεί απειλητική για τη ζωή.
Το ηλιακό έγκαυμα είναι πραγματική βλάβη του δέρματος
Πολλοί αντιμετωπίζουν την κοκκινίλα μετά την παραλία ως κάτι φυσιολογικό. Στην πραγματικότητα, κάθε ηλιακό έγκαυμα αποτελεί τραυματισμό του δέρματος από την υπεριώδη ακτινοβολία.
Στα αρχικά στάδια προκαλεί ερυθρότητα, αίσθημα καύσου και πόνο. Όσο μεγαλύτερη είναι η βλάβη, τόσο εντονότερα γίνονται τα συμπτώματα, με εμφάνιση οιδήματος, φουσκαλών και έντονου πόνου. Σε εκτεταμένα εγκαύματα μπορεί να παρουσιαστούν αφυδάτωση, διαταραχές των ηλεκτρολυτών, ακόμη και λοιμώξεις που απαιτούν νοσοκομειακή αντιμετώπιση.
Η ζημιά όμως δεν σταματά εκεί. Η επαναλαμβανόμενη έκθεση στον ήλιο χωρίς προστασία επιταχύνει τη γήρανση του δέρματος, προκαλεί φωτογήρανση, πανάδες και ρυτίδες, ενώ αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος. Παράλληλα, η υπεριώδης ακτινοβολία μπορεί να επηρεάσει και τα μάτια, προκαλώντας βλάβες στον κερατοειδή και επιταχύνοντας την εμφάνιση ορισμένων οφθαλμολογικών παθήσεων.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο
Ορισμένες ομάδες πληθυσμού εμφανίζουν μεγαλύτερη ευαισθησία στις υψηλές θερμοκρασίες και χρειάζονται ιδιαίτερη προστασία.
Σε αυτές ανήκουν τα βρέφη και τα μικρά παιδιά, οι ηλικιωμένοι, οι έγκυες γυναίκες, τα άτομα με παχυσαρκία, οι πάσχοντες από ορισμένα ιατρικά νοσήματα (π.χ. καρδιακή ανεπάρκεια, διαβήτης, εγκεφαλικά νοσήματα νεφρική νόσο), καθώς και όσοι λαμβάνουν φάρμακα που επηρεάζουν τη θερμορρύθμιση ή προκαλούν αυξημένη απώλεια υγρών. Αυξημένο κίνδυνο διατρέχουν επίσης οι εργαζόμενοι σε εξωτερικούς χώρους και όσοι αθλούνται κάτω από έντονη ηλιοφάνεια.
Μην αγνοείτε τα προειδοποιητικά σημάδια
Πυρετός, σύγχυση, λιποθυμία, επίμονοι έμετοι, δυσκολία στην αναπνοή, έντονη αφυδάτωση ή εκτεταμένα εγκαύματα αποτελούν επείγοντα συμπτώματα και επιβάλλουν άμεση μεταφορά σε νοσοκομείο.
Η πρόληψη είναι η καλύτερη θεραπεία
Η προστασία από τον ήλιο δεν σημαίνει αποφυγή του καλοκαιριού, αλλά έξυπνη διαχείριση της έκθεσης.
Αποφεύγετε την παραμονή στον ήλιο κατά τις ώρες ύψιστης ηλιοφάνειας. Αναζητήστε σκιά, φορέστε καπέλο με φαρδύ γείσο, ελαφριά ανοιχτόχρωμα ρούχα πυκνής ύφανσης και γυαλιά ηλίου με πιστοποιημένη προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία.
Η καλή ενυδάτωση είναι εξίσου σημαντική. Πίνετε επαρκή ποσότητα νερού, περιορίστε το αλκοόλ και αποφύγετε τα βαριά γεύματα κατά τις πολύ ζεστές ώρες της ημέρας.
Το αντηλιακό αποτελεί βασικό σύμμαχο. Εφαρμόστε το περίπου 20 λεπτά πριν από την έκθεση στον ήλιο και ανανεώστε την εφαρμογή κάθε δύο ώρες ή νωρίτερα μετά από κολύμπι, έντονη εφίδρωση ή σκούπισμα με πετσέτα.
Να έχετε στην βαλίτσα σας ενυδατική κρέμα με φυσική αλόη για τον ερεθισμό του δέρματος από τον ήλιο, που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε σε ήπιες περιπτώσεις επιφανειακού ερεθισμού του δέρματος σε συνδυασμό με υγρές κομπρέσες.
Το καλοκαίρι είναι συνώνυμο της ξεγνοιασιάς, όχι της απερισκεψίας. Με σωστή ενημέρωση, μέτρο και απλές καθημερινές συνήθειες μπορούμε να απολαμβάνουμε τον ήλιο με ασφάλεια, προστατεύοντας όχι μόνο το δέρμα μας αλλά και τη συνολική υγεία μας. Γιατί η καλύτερη ανάμνηση από τις διακοπές είναι οι όμορφες στιγμές και όχι οι επισκέψεις στα επείγοντα.
Προσθέστε το iatronet.gr στο Discover
Ειδήσεις υγείας σήμερα
Όταν ο εγκέφαλος δεν μπορεί να “χαρτογραφήσει” τον κόσμο
Βαρέα μέταλλα σε παιδικά αυτοκόλλητα τατουάζ
Takeda: Έμπρακτη υποστήριξη διεύρυνσης της πρόσβασης σε σωτήρια φαρμακευτικά προϊόντα με βάση το πλάσμα
