Ένα από τα εμβληματικά ερευνητικά έργα του Γερμανικού Κέντρου Έρευνας για τις Λοιμώξεις (DZIF), το αποκαλούμενο PANTIPA, πέτυχε ένα σημαντικό ορόσημο. Μετά τα επιτυχή προκλινικά αποτελέσματα που προέκυψαν από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Κολωνίας και το Κέντρο Έρευνας Λοιμώξεων του Helmholtz, ξεκινά πλέον η ανάπτυξη και η παραγωγή, σύμφωνα με τα πρότυπα Ορθής Παρασκευαστικής Πρακτικής (GMP), ενός μονοκλωνικού αντισώματος κατά του βακτηριακού παθογόνου Pseudomonas aeruginosa.
Για την ανάπτυξη της παραγωγικής διαδικασίας και την παρασκευή του αντισώματος επιλέχθηκε ως συνεργάτης ο Όμιλος Celonic.
Στόχος του PANTIPA είναι να οδηγήσει μια καινοτόμο θεραπεία με αντισώματα έως το στάδιο της κλινικής αξιολόγησης, ανοίγοντας τον δρόμο για νέες θεραπευτικές επιλογές σε ασθενείς με σοβαρές λοιμώξεις. Ο Pseudomonas aeruginosa θεωρείται ιδιαίτερα προβληματικό παθογόνο, καθώς συχνά εμφανίζει αντοχή σε πολλαπλά συμβατικά αντιβιοτικά και μπορεί να προκαλέσει δύσκολα αντιμετωπίσιμες λοιμώξεις.
Ιδιαίτερα σε βαριά ασθενείς ή άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα, μπορεί να προκαλέσει απειλητικές για τη ζωή λοιμώξεις, όπως πνευμονία, λοιμώξεις τραυμάτων και σήψη. Για τον λόγο αυτό, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) κατατάσσει τον P. aeruginosa μεταξύ των παθογόνων για τα οποία υπάρχει επείγουσα ανάγκη ανάπτυξης νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων.
Ένας από τους σημαντικότερους μηχανισμούς λοιμογόνου δράσης του βακτηρίου είναι το λεγόμενο σύστημα έκκρισης τύπου III (T3SS). Μέσω αυτού, το βακτήριο εγχέει τοξικές πρωτεΐνες απευθείας στα ανθρώπινα κύτταρα, επιδεινώνοντας την πορεία της λοίμωξης.
Κεντρικό συστατικό του συστήματος είναι η πρωτεΐνη PcrV, η οποία λειτουργεί ουσιαστικά ως “κλειδί” για την επίθεση του βακτηρίου. Η παρεμπόδιση της PcrV αναστέλλει τη λειτουργία του T3SS, με αποτέλεσμα το βακτήριο να χάνει σημαντικό μέρος της λοιμογόνου ικανότητάς του.
Ερευνητές του DZIF στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Κολωνίας διαπίστωσαν ότι άνθρωποι που είχαν προσβληθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα από P. aeruginosa ανέπτυσσαν ιδιαίτερα αποτελεσματικά αντισώματα κατά της PcrV.
Με βάση αυτή την παρατήρηση, οι επιστήμονες κατάφεραν να απομονώσουν στο εργαστήριο μονοκλωνικά αντισώματα που στοχεύουν ειδικά την PcrV. Σε ζωικά μοντέλα, τα αντισώματα αυτά μείωσαν τόσο τον αριθμό των βακτηρίων όσο και τις βλάβες στον πνευμονικό ιστό, παρουσιάζοντας αποτελεσματικότητα συγκρίσιμη με εκείνη των κλασικών αντιβιοτικών. Ως ο πλέον υποσχόμενος υποψήφιος για περαιτέρω ανάπτυξη επιλέχθηκε το αντίσωμα UHC-D9b.
“Με το UHC-D9b ακολουθούμε μια νέα θεραπευτική προσέγγιση, η οποία δεν επιτίθεται απευθείας στο βακτήριο, αλλά στοχεύει έναν συγκεκριμένο μηχανισμό που προκαλεί τη νόσο. Με αυτόν τον τρόπο δημιουργούμε τις προϋποθέσεις για να μεταφέρουμε μια καινοτόμο θεραπεία με αντισώματα από την προκλινική έρευνα στην κλινική ανάπτυξη”, δήλωσε ο καθηγητής Jan Rybniker από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Κολωνίας, ο οποίος ηγείται του έργου από κοινού με τον PD Dr. Dr. Alexander Simonis.
Με την έναρξη της δεύτερης φάσης του έργου, το PANTIPA κάνει πλέον ένα ακόμη σημαντικό βήμα προς την κλινική ανάπτυξη. Στο πλαίσιο αυτής της φάσης, το UHC-D9b θα παραχθεί σε κυτταροκαλλιέργειες υπό αυστηρά ελεγχόμενες συνθήκες, σύμφωνα με τα πρότυπα GMP, ενώ παράλληλα θα αξιολογηθεί έναντι πολυάριθμων κλινικών στελεχών του P. aeruginosa, προκειμένου να διαπιστωθεί η αποτελεσματικότητά του απέναντι σε διαφορετικά στελέχη του βακτηρίου.
Για την παραγωγή σύμφωνα με τα πρότυπα GMP επιλέχθηκε ο ελβετικός όμιλος Celonic, ο οποίος εξειδικεύεται στην ανάπτυξη παραγωγικών διαδικασιών και στην παρασκευή βιοφαρμακευτικών προϊόντων.
Μακροπρόθεσμα, το αντίσωμα θα μπορούσε να αξιοποιηθεί με δύο τρόπους: για τη στοχευμένη θεραπεία οξέων λοιμώξεων από P. aeruginosa, όπως η πνευμονία και η σήψη, αλλά και για την προληπτική προστασία ασθενών που διατρέχουν ιδιαίτερα υψηλό κίνδυνο, μέσω παθητικής ανοσοποίησης.
Ωστόσο, το UHC-D9b βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της προκλινικής ανάπτυξης και δεν αποτελεί σήμερα εγκεκριμένη θεραπεία για ασθενείς.
Προσθέστε το iatronet.gr στο Discover
Ειδήσεις υγείας σήμερα
Σύκα: Όσα πρέπει να γνωρίζεις για το όφελος στην υγεία
“Μαγικά μανιτάρια”: Τι πραγματικά συμβαίνει στον εγκέφαλο
Επιδημία Έμπολα: 70.000 δόσεις του εμβολίου Ervebo τίθενται στη διάθεση του Κονγκό
