«Θέλουμε να βάλουμε κυριολεκτικά το στυλό στα χέρια του Ντόναλντ Τραμπ και να τον πείσουμε να υπογράψει, επειδή έχει βαρεθεί να ακούει γι’ αυτό», λένε δύο γνωστοί φιλοτραμπικοί λομπίστες σε έναν καταδικασμένο εγκληματία, υποσχόμενοι να του εξασφαλίσουν προεδρική χάρη έως τον Οκτώβριο.
Ο Τζακ Μπέρκμαν και ο Τζέικομπ Γουόλ ζητούν αμοιβή 300.000 δολαρίων για τις υπηρεσίες τους.
Απέναντί τους στο σαλόνι ενός ξενοδοχείου στη Βιρτζίνια κάθεται ο Αμερικανός επιχειρηματίας Άμον Κοβίνο, πρώην ιδιοκτήτης ενυδρείων, που έχει καταδικαστεί για παράνομη διακίνηση προστατευόμενων θαλάσσιων ειδών.
Αυτό που δεν ξέρουν οι δύο λομπίστες είναι ότι τους καταγράφει κρυφή κάμερα, στο πλαίσιο δημοσιογραφικής έρευνας της εκπομπής «60 Minutes» του δικτύου CBS, σε μυστική συνεργασία με τον Καβίνο, ως «δόλωμα».
Είχε ήδη εκτίσει ποινή φυλάκισης σχεδόν δύο ετών.
Το αίτημα του στο υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ για την απονομή χάριτος -απαραίτητο για να απαλλαγεί από τις νομικές συνέπειες της καταδίκης του για κακουργηματική πράξη, με αυστηρούς περιορισμούς στην επαγγελματική δραστηριότητά του- απορρίφθηκε τον περασμένο Ιούλιο.
Στη συνάντηση του Αυγούστου, οι λομπίστες του είπαν ότι η τυπική διαδικασία πλέον δεν αρκεί, προτείνοντας τις πολιτικές διασυνδέσεις τους ως πιο αποτελεσματική οδό.
Δεν είναι οι μόνοι.
Η έρευνα του CBS αποκαλύπτει ένα κοινό μυστικό στις ΗΠΑ.
Στην εποχή Τραμπ 2.0 έχει αναπτυχθεί γύρω από τον Λευκό Οίκο μια κερδοφόρα, σκιώδης «αγορά» μεσαζόντων για την προώθηση αιτημάτων προεδρικής χάριτος.
Στο ρεπορτάζ αναφέρονται ηχηρά ονόματα -από επιφανείς δικηγόρους με στενές σχέσεις με τους Ρεπουμπλικανούς, μέχρι πρώην αξιωματούχο της πρώτης προεδρίας Τραμπ- ως «μεσίτες» πρόσβασης και άσκησης πολιτικής επιρροής στον Αμερικανό πρόεδρο και στον στενό κύκλο του.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αμοιβές φτάνουν τα τρία εκατομμύρια δολάρια.
Σύμφωνα με το CBS, το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης έχει παρακαμφθεί στο 92% των περιπτώσεων απονομής χάριτος ή μείωσης ποινών στη δεύτερη προεδρία Τραμπ, συνυπολογιζόμενων των εισβολέων στο Καπιτώλιο την 6η Ιανουαρίου 2021.
In a hidden-camera operation, pardon brokers Jack Burkman and Jacob Wohl said that for $300,000, they could help a felon get a pardon from the president. They said their services included working with influencers to advocate for his case. https://t.co/sPGjgWxvus pic.twitter.com/8tqytBjVcy
— 60 Minutes (@60Minutes) September 14, 2026
Ο Τραμπ και η «Pardons Inc.»
Παραμονές των κρίσιμων ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, οι νέες αποκαλύψεις έχουν προκαλέσει πολιτική θύελλα.
Κορυφαίοι Δημοκρατικοί στο Κογκρέσο ζητούν τη διεξαγωγή έρευνας.
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Λόρεν Μπις, τόνισε ότι η κυβέρνηση Τραμπ ακολουθεί αυστηρούς κανόνες στην απονομή χάριτος.
Όποιος πληρώνει λομπίστες γι’ αυτό «πετάει τα λεφτά του», είπε στο Fox News.
Ο πρόεδρος Τραμπ, υποστήριξε, δεν τους γνωρίζει καν.
Γνωστοί ακροδεξιοί συνωμοσιολόγοι, με ιστορικό καταδίκης για απάτη και παράνομες εκλογικές πρακτικές στις προεδρικές του 2020, οι λομπίστες Μπέρκμαν και Γουόλ, που καταγράφηκαν επί τω έργω από την κρυφή κάμερα του CBS, αρνούνται κάθε υπόνοια διαφθοράς.
Αφού ενημερώθηκαν για το ρεπορτάζ με το υλικό από εκείνη τη συνάντηση του Αυγούστου, είπαν στο «60 Minutes» ότι η άσκηση παρασκηνιακής πολιτικής πίεσης (lobbying) υπέρ πελατών είναι απλώς μια μορφή συνηγορίας, όχι δωροδοκία.
Άλλα ωστόσο αναφέρουν σε προ ημερών σχετική έκθεση οι Δημοκρατικοί στη Επιτροπή Δικαιοσύνης της Βουλής των Αντιπροσώπων, υπό τον τίτλο «Pardons, Inc.», ελληνιστί «Προεδρικές χάριτες, A.E.».
«Πώς ο Τραμπ και το κύκλωμά του «χάρη έναντι χρημάτων» επέτρεψαν σε οικονομικούς εγκληματίες και διεθνείς εμπόρους ναρκωτικών να αφεθούν ελεύθεροι και να αποφύγουν την καταβολή δισεκατομμυρίων σε αποζημιώσεις που όφειλαν στα θύματά τους», είναι ο υπότιτλος.
Παρακάμπτοντας την παραδοσιακή διαδικασία μέσω του υπουργείου Δικαιοσύνης, με «απαίτηση σαφών προϋποθέσεων για την εισήγηση απονομής χάριτος», με πρώτη και κύρια τη μεταμέλεια, αναφέρεται στην έκθεση, «ο υπόκοσμος του κινήματος MAGA γύρω από την απονομή χάριτος λειτουργεί αποκλειστικά με βάση την προθυμία του ικέτη να πληρώσει για πρόσβαση στον πρόεδρο και συνεργάτες του στενού κύκλου του».
«Αυτός ο σοκαριστικός νέος κατήφορος της προεδρικής ηθικής και συμπεριφοράς υπονομεύει το ομοσπονδιακό σύστημα δικαιοσύνης», υπογραμμίζεται, «στερεί από τα θύματα σχεδόν 1,7 δισεκατομμύρια δολάρια σε αποζημιώσεις και πρόστιμα και επιφέρει μια τεράστια αναδιανομή πλούτου υπέρ καταδικασμένων εγκληματιών, ανθρώπων του στενού κύκλου του MAGA και του ίδιου του προέδρου».
Με το «καλημέρα» της δεύτερης προεδρικής θητείας του, ο Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε μαζική απονομή χάριτος και μετατροπές ποινών για περισσότερους από 1.500 καταδικασθέντες ή κατηγορούμενους για την εισβολή στο Καπιτώλιο, το 2021 (REUTERS/Carlos Barria)
Προεδρική χάρη και όρια
Βάσει του Άρθρου ΙΙ του Συντάγματος των ΗΠΑ, η απονομή χάριτος αποτελεί ευρεία εξουσία του εκάστοτε προέδρου.
Μπορεί να χορηγεί αναστολές εκτέλεσης ποινής και χάρη για ομοσπονδιακά αδικήματα, εκτός των περιπτώσεων παραπομπής ανώτατου ομοσπονδιακού αξιωματούχου (όπως ο πρόεδρος) σε δίκη στη Γερουσία για καθαίρεση ή αδικήματος που διώκεται βάσει του πολιτειακού δικαίου.
Είναι ένα δικαίωμα που έχουν ασκήσει διαχρονικά οι πρόεδροι των ΗΠΑ.
Χρησιμοποιείται παραδοσιακά ως εργαλείο επιείκειας και αποκατάστασης συνεπειών μιας καταδίκης, αλλά και πολιτικής συμφιλίωσης -όπως έκανε το 1974 ο Τζέραλντ Φορντ, δίνοντας χάρη στον Ρίτσαρντ Νίξον για το σκάνδαλο Watergate.
Υπήρξαν πολλές αμφιλεγόμενες περιπτώσεις στο πέρασμα των χρόνων, από εκείνη του Νίξον, έως τη χάρη που έδωσε ο Τζο Μπάιντεν στα τέλη της θητείας του στον γιο του, Χάντερ.
Ωστόσο, οι επιλογές του Ντόναλντ Τραμπ έχουν εγείρει πολλά ερωτήματα.
Επικρίνεται ότι στη δεύτερη προεδρική θητεία του έχει διευρύνει την εξουσία απονομής χάριτος, μετατροπής ποινών και μαζικών πράξεων επιείκειας.
Δεν είναι τόσο ο αριθμός -ξεπερνούν τις 2.000, έναντι 238 κατά την πρώτη του θητεία- όσο τα πρόσωπα και ένα καταγραφόμενο μοτίβο στον τρόπο επιλογής τους.
«Έχει αναπτύξει το δικό του σύστημα αξιολόγησης: δίνει χάρη σε πολιτικούς συμμάχους -συμπεριλαμβανομένων όλων των ταραχοποιών της 6ης Ιανουαρίου- καθώς και σε μια σειρά αμετανόητων οικονομικών απατεώνων που υποστήριξαν, όπως και αυτός, ότι διώχθηκαν άδικα», αναφέρεται χαρακτηριστικά στην έρευνα του «60 Minutes».
«Όλα αυτά θα διερευνηθούν και, αν χρειαστεί, θα ασκηθεί δίωξη όταν οι Δημοκρατικοί ανακτήσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου τον Νοέμβριο», έγραψε στο Χ ο Τσακ Σούμερ, ηγέτης της σημερινής μειοψηφίας των Δημοκρατικών στη Γερουσία.
Ούτε όμως το κόμμα του είναι άμοιρο ευθυνών, με πιο αμφιλεγόμενη την προεδρική χάρη που ο Μπιλ Κλίντον απένειμε την τελευταία ημέρα της θητείας του, το 2001, στον φυγόδικο δισεκατομμυριούχο Μαρκ Ριτς, κατηγορούμενο για φοροδιαφυγή και παράνομες συναλλαγές με το Ιράν.
