Με μειώσεις στις τιμές ραφιού που θα κυμαίνονται από 5% έως 20% σε δεκάδες βασικές κατηγορίες προϊόντων, τίθεται σε εφαρμογή από τις 31 Αυγούστου η Εθνική Πρωτοβουλία για την αποκλιμάκωση των τιμών, με ορίζοντα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Οι μειώσεις αφορούν από το νωπό κρέας και τα γαλακτοκομικά μέχρι τα βρεφικά είδη, τα απορρυπαντικά και τα σχολικά προϊόντα.
Η πρωτοβουλία ξεκίνησε μετά από σύσκεψη υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στο Μέγαρο Μαξίμου στις 29 Ιουνίου και εξειδικεύτηκε στις 9 Ιουλίου σε νέα συνάντηση που συγκάλεσε ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος με εκπροσώπους της βιομηχανίας, των προμηθευτών και του οργανωμένου λιανεμπορίου. Η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή (ΑΑΕΑ&ΠΚ) απέστειλε πρόσκληση συμμετοχής προς τον ΣΕΒ, τον ΣΕΒΤ, τον ΕΣΒΕΠ και την Ένωση Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας (ΕΣΕ), καθορίζοντας το πλαίσιο, τις δεσμεύσεις, το χρονοδιάγραμμα και τις δικλίδες προστασίας του ανταγωνισμού.
Μόνιμες μειώσεις και όχι προσφορές
Σύμφωνα με την πρόσκληση, η Εθνική Πρωτοβουλία στοχεύει σε πραγματικές και μετρήσιμες μειώσεις των κανονικών τιμών ραφιού, όχι σε προσωρινές προσφορές, κουπόνια ή προωθητικές ενέργειες. Ως τιμή αναφοράς ορίζεται η κανονική τιμή ραφιού της 27ης Αυγούστου 2026, χωρίς εκπτώσεις. Κάθε επιπλέον προσφορά θα εφαρμόζεται πάνω στη νέα μειωμένη τιμή και δεν θα συμψηφίζεται με τη δηλωμένη μείωση.
Το πρόγραμμα θα διαρκέσει τέσσερις μήνες, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, ενώ κάθε προϊόν που ενταχθεί θα πρέπει να παραμείνει στην πρωτοβουλία για τουλάχιστον δύο μήνες. Οι επιχειρήσεις μπορούν να αντικαθιστούν ή να προσθέτουν νέους κωδικούς εντός του τετραμήνου, με ενημέρωση της ΑΑΕΑ&ΠΚ.
Μειώσεις από 5% έως 20% σε βασικά αγαθά
Η συμμετοχή είναι ανοικτή σε όλες τις κατηγορίες προϊόντων, με την ΑΑΕΑ&ΠΚ να δίνει προτεραιότητα σε κατηγορίες όπως:
– νωπό μοσχάρι, χοιρινό και πουλερικά (5%-15%),
– γάλα, γιαούρτι, τυριά και αυγά (5%-20%),
– ψωμί, άλευρα, ζυμαρικά, ρύζι, όσπρια,
– ελαιόλαδο, σπορέλαια, βούτυρο, μαργαρίνες,
– βρεφικό γάλα, παιδικές τροφές, πάνες,
– καφέ, δημητριακά, είδη πρωινού,
– σοκολάτες, μπισκότα, σοκολατοειδή,
– αναψυκτικά,
– απορρυπαντικά και καθαριστικά,
– προϊόντα προσωπικής υγιεινής,
– σχολικά είδη.
Η Αρχή διευκρινίζει ότι ουσιαστική συμμετοχή σημαίνει ένταξη προϊόντων υψηλής κυκλοφορίας, με ελάχιστη μείωση 5%, αποκλείοντας προϊόντα περιορισμένης εμπορικής σημασίας.
Υποβολή ανά barcode και ενημέρωση μέσω PosoKanei
Κάθε επιχείρηση θα καταθέτει στην ΑΑΕΑ&ΠΚ σχέδιο μειώσεων ανά barcode, με περιγραφή προϊόντος, κατηγορία, ισχύουσα και νέα τιμή, ποσοστό μείωσης και διάρκεια εφαρμογής. Η αξιολόγηση θα βασίζεται στη σημασία του προϊόντος για το καλάθι του νοικοκυριού και στη δυνατότητα ελέγχου.
Οι καταναλωτές θα ενημερώνονται μέσω ειδικής ενότητας στην πλατφόρμα PosoKanei, όπου θα εμφανίζονται συγκεντρωτικά τα προϊόντα που συμμετέχουν. Παράλληλα, προβλέπεται ενιαία σήμανση στα σούπερ μάρκετ ώστε τα προϊόντα να αναγνωρίζονται εύκολα.
Δικλίδες προστασίας και χρονοδιάγραμμα
Η πρόσκληση συνοδεύεται από 16 δικλίδες προστασίας του ανταγωνισμού, με ρητή απαγόρευση ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ ανταγωνιστών για τιμές, κόστη ή στρατηγικές. Οι σύνδεσμοι λειτουργούν μόνο ενημερωτικά, ενώ η ΑΑΕΑ&ΠΚ είναι ο αποκλειστικός αποδέκτης και αξιολογητής των προτάσεων. Τα αποτελέσματα θα δημοσιοποιούνται μόνο συγκεντρωτικά, ενώ οι κωδικοί θα αναρτώνται στο PosoKanei μετά την έναρξη ισχύος των μειώσεων.
Το χρονοδιάγραμμα προβλέπει:
– 13 Ιουλίου: ενημέρωση συνδέσμων και επιχειρήσεων.
– 27 Ιουλίου: υποβολή δεσμευτικών προτάσεων.
– 28 Ιουλίου: αξιολόγηση από την ΑΑΕΑ&ΠΚ.
– 29 Ιουλίου: γνωστοποίηση επιλεγμένων κωδικών.
– 3 Αυγούστου: ολοκλήρωση συλλογής προτάσεων.
– 27 Αυγούστου: καταγραφή τιμών αναφοράς.
– 31 Αυγούστου: έναρξη εφαρμογής.
– 31 Δεκεμβρίου 2026: ολοκλήρωση της πρωτοβουλίας.
Στην καταληκτική της τοποθέτηση, η ΑΑΕΑ&ΠΚ επισημαίνει ότι η αγορά έχει την ευκαιρία να αποδείξει πως μπορεί να συμβάλει ενεργά στην αποκλιμάκωση των τιμών μέσω αυτόνομων επιχειρηματικών αποφάσεων. Τονίζει ότι η επιτυχία της πρωτοβουλίας θα κριθεί όχι από τον αριθμό των προϊόντων, αλλά από το πραγματικό οικονομικό όφελος που θα φτάσει στα ελληνικά νοικοκυριά.
