Στην 7η θέση κατατάσσει την Ελλάδα ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος σε ό,τι αφορά τον αριθμό θανάτων που συνδέονται με την ατμοσφαιρική ρύπανση. Η κατάταξη, που δημοσιεύτηκε πρόσφατα, φέρνει τρεις ελληνικές πόλεις (Ιωάννινα, Αθήνα και Θεσσαλονίκη) στις 32 με τη χειρότερη ποιότητα αέρα, με κύρια πηγή ρύπανσης τα λεπτά αιωρούμενα σωματίδια (ΡΜ2,5).
Ο Οργανισμός διαπιστώνει πως παρά τη σημαντική βελτίωση που έχει επιτευχθεί τα τελευταία 30 χρόνια λόγω των πολιτικών της Ε.Ε. για τον περιορισμό της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, αυτή παραμένει ένας από τους μεγαλύτερους κινδύνους για την υγεία, επηρεάζοντας εκατομμύρια ανθρώπους που ζουν σε αστικά περιβάλλοντα.
Η ταξινόμηση 27 χωρών και 761 πόλεων
Το 2023, 182.000 θάνατοι στην ΕΕ συνδέθηκαν με την έκθεση σε λεπτά αιωρούμενα σωματίδια (PM2.5), τα οποία παράγονται κυρίως από τις μεταφορές, τη βιομηχανία και τη θέρμανση κατοικιών. Σύμφωνα με την ταξινόμηση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος, η Ελλάδα βρίσκεται στην 7η θέση μεταξύ των 27 κρατών μελών της Ε.Ε., με 10.249 απωλειών ανθρώπινων ζωών να συνδέονται με τη ρύπανση.
Πρώτη στη λίστα εμφανίζεται η Ιταλία και ακολουθούν Πολωνία, Γερμανία, Γαλλία, Ρουμανία και Ισπανία.
Το City Air Quality Viewer του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος δημοσίευσε κατάταξη με 761 πόλεις σε όλη την Ευρώπη, ταξινομώντας τις με βάση τους κινδύνους για την υγεία που συνδέονται με τη μακροχρόνια έκθεση σε τρεις βασικούς ατμοσφαιρικούς ρύπους: Η ταξινόμηση εκτιμά τον συνδυασμένο κίνδυνο θνησιμότητας που σχετίζεται με τη μακροχρόνια έκθεση σε
- λεπτά σωματίδια (PM2.5),
- διοξείδιο του αζώτου (NO2) και
- όζον (O3)
κατά τα δύο τελευταία ημερολογιακά έτη (πριν από το έτος δημοσίευσης), με την παραδοχή ότι ο συνολικός αντίκτυπος είναι το άθροισμα των κινδύνων που συνδέονται με κάθε μεμονωμένο ρύπο.
Το ρίσκο θνησιμότητας υπολογίστηκε με επιδημιολογική ανάλυση, στην οποία ελήφθησαν υπόψη, εκτός από τα δεδομένα εγκατεστημένων σταθμών μέτρησης ρύπων, ο πληθυσμός που εκτίθεται σε αυτούς.
4 ελληνικές πόλεις στις 30 με τον χειρότερο αέρα
Στον χάρτη που δημοσίευσε ο Οργανισμός αποτυπώνονται δέκα διαφορετικές κατηγορίες κατάταξης των ευρωπαϊκών πόλεων, με βάση τα επίπεδα ρύπανσης, με κάθε κατηγορία να λαμβάνει 10% του συνόλου: Π.χ. στο 1 ταξινομείται το 10% των πόλεων με τις χαμηλότερες τιμές συνολικού κινδύνου θνησιμότητας, στο 2 οι πόλεις με 10% ως 20% κ.ο.κ. Οι κατηγορίες αποτυπώνονται στον χάρτη και με αντίστοιχη χρωματική διαβάθμιση από το μπλε (χαμηλότερος κίνδυνος) μέχρι το κόκκινο (πιο επιβαρυμένες πόλεις).
Ο χάρτης είναι διαδραστικός και μπορεί ο χρήστης να ενημερωθεί για τα επίπεδα κινδύνου κάθε πόλης σε παράθυρο που αναδύεται όταν τοποθετηθεί ο κέρσορας στον συγκεκριμένο χρωματικό δείκτη.
Η κατάταξη αναδεικνύει τα Ιωάννινα ως την πόλη με τη χειρότερη ποιότητα αέρα στην Ελλάδα και 7η από το τέλος στο σύνολο των ευρωπαϊκών πόλεων της λίστας (755 στις 761). Στην 12η θέση (750/761) βρίσκεται η Αθήνα, ενώ η Θεσσαλονίκη είναι στην 32η θέση (730/761).
Στα «κόκκινα» βρίσκονται άλλες τρεις ελληνικές πόλεις, όλες στη Θεσσαλία: Η Λάρισα (721/761), ο Βόλος (694) και τα Τρίκαλα (688). Το σύνολο των 14 πόλεων που περιλαμβάνονται στις 761 κατατάσσονται από την 8η (70% – 80%) κατηγορία και παραπάνω, με 5 εξ αυτών στην «κόκκινη» κατηγορία (90% – 100%). Η λιγότερο επιβαρυμένη πόλη, τα Χανιά, βρίσκονται στη θέση 551/761.
Δ. Παρλιάρη: Διαχρονικό ζήτημα δημόσιας υγείας
«Τα νέα στοιχεία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος αποτυπώνουν με ανησυχητικό τρόπο το μέγεθος του προβλήματος της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στη χώρα μας», επισημαίνει στο iatronet.gr η Δρ. Δάφνη Παρλιάρη, μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Εργαστήριο Φυσικής της Ατμόσφαιρας του ΑΠΘ και στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, και προσθέτει: «Για το 2023, περισσότεροι από 10.000 θάνατοι στην Ελλάδα αποδίδονται στη μακροχρόνια έκθεση σε συγκεντρώσεις λεπτών αιωρούμενων σωματιδίων (PM2.5) πάνω από τις κατευθυντήριες τιμές του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ενώ την ίδια στιγμή η Αθήνα, η Θεσσαλονίκη και τα Ιωάννινα βρίσκονται πολύ χαμηλά στην κατάταξη 761 ευρωπαϊκών πόλεων ως προς τον κίνδυνο για την υγεία από την ατμοσφαιρική ρύπανση».
Σύμφωνα με την ίδια, οι αριθμοί αυτοί αποτυπώνουν ένα σοβαρό και διαχρονικό ζήτημα δημόσιας υγείας, καθώς η έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση συνδέεται, μεταξύ άλλων, με επιβάρυνση του αναπνευστικού και του καρδιαγγειακού συστήματος και με αυξημένο κίνδυνο πρόωρης θνησιμότητας. «Σημαντικό επίσης είναι να αντιληφθούμε ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση δεν αφορά μόνο τα ακραία επεισόδια που γίνονται αντιληπτά από τους πολίτες, αλλά κυρίως τη συνεχή, μακροχρόνια έκθεσή μας σε έναν παράγοντα κινδύνου που επιβαρύνει καθημερινά την υγεία», υπογραμμίζει, προσθέτοντας και το ζήτημα περιβαλλοντικής δικαιοσύνης που αναδεικνύεται από την κατάταξη: «η έκθεση δεν είναι ίδια για όλους και όλες, ούτε έχουν όλοι οι πολίτες τις ίδιες δυνατότητες να προστατευθούν. Σε μια περίοδο που η ευρωπαϊκή νομοθεσία γίνεται αυστηρότερη και θέτει την προστασία της ανθρώπινης υγείας στο επίκεντρο της πολιτικής για την ποιότητα του αέρα, τα στοιχεία αυτά θα πρέπει να αποτελέσουν ένα σαφές μήνυμα ότι ο καθαρός αέρας δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως προνόμιο, αλλά ως βασική προϋπόθεση για τη δημόσια υγεία και την ποιότητα ζωής στις πόλεις μας».
Προσθέστε το iatronet.gr στο Discover
Ειδήσεις υγείας σήμερα
Β. Μαγκλάρας: Η ελληνική φαρμακοβιομηχανία υπόδειγμα για το νέο παραγωγικό μοντέλο
Από το εργαστήριο στον ασθενή: Τέσσερις κλινικές μελέτες για τον διαβήτη τύπου 1
Το πρώτο ”εργαλείο” που μετρά το άγχος ασθενών με καρκίνο θυρεοειδούς
