Δύο γυναίκες φαίνεται να έχουν το προβάδισμα για τη θέση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, καθώς η θητεία του Αντόνιο Γκουτέρες ολοκληρώνεται στο τέλος του έτους. Τα αποτελέσματα, όμως, των μυστικών ψηφοφοριών για την ανάδειξη του νέου ΓΓ εγείρουν ανησυχίες στο Ισραήλ, το οποίο έχει κατηγορήσει τον ΟΗΕ για αντι-ισραηλινή προκατάληψη και εκδηλώσεις αντισημιτισμού.
Συγκεκριμένα, σήμερα, η διαδικασία επιλογής του επόμενου Γενικού Γραμματέα βρίσκεται στο στάδιο των άτυπων μυστικών ψηφοφοριών (straw polls) στο 15μελές Συμβούλιο Ασφαλείας, μέσω των οποίων τα κράτη τεστάρουν πόση υποστήριξη συγκεντρώνει κάθε υποψήφιος πριν το Συμβούλιο καταλήξει στην επίσημη επιλογή του.
Στον τέταρτο γύρο, στις 29 Σεπτεμβρίου, η Ρεμπέκα Γκρίνσπαν από τη Κόστα Ρίκα, η οποία είναι εβραϊκής καταγωγής, συγκέντρωσε 10 θετικές, 3 αρνητικές και 2 ουδέτερες ψήφους, ενώ η Κάρολιν Ροντρίγκες-Μπέρκετ από τη Γουιάνα και ο Ραφαέλ Γκρόσι από την Αργεντινή συγκέντρωσαν από 8 θετικές ψήφους.
Για να εξασφαλίσει τη θέση, ένας υποψήφιος χρειάζεται την υποστήριξη εννέα από τα 15 μέλη του Συμβουλίου, αποφεύγοντας παράλληλα το βέτο οποιουδήποτε από τα πέντε μόνιμα μέλη του (των ΗΠΑ, Κίνας, Ην. Βασιλείου, Γαλλίας και Ρωσίας).
«Θα συνεχίσει την ίδια προπαγάνδα»
Η περίπτωση, όμως, που τραβάει περισσότερο την προσοχή των φιλοϊσραηλινών κύκλων είναι εκείνη της Ροντρίγκεζ.
Οι Ρίτσαρντ Γκόλντμπεργκ, ανώτερος σύμβουλος στο Foundation for Defense of Democracies (Ίδρυμα για την Υπεράσπιση των Δημοκρατιών) και Μπεν Κοέν, ερευνητής στο ίδιο ίδρυμα προτρέπουν τις ΗΠΑ να εμποδίσουν οπωσδήποτε την υποψήφιά της.
Η Κάρολιν Ροντρίγκες, πρέσβειρα της Γουιάνας στον ΟΗΕ και πρώην υπουργός Εξωτερικών, έχει παρουσιάσει τον εαυτό της ως μια πραγματίστρια υποψήφια που θα καταστήσει τον οργανισμό αποτελεσματικότερο, όμως όσον αφορά το Ισραήλ έχει λάβει σαφείς θέσεις, αναφέρουν ισραηλινά ΜΜΕ.
«Παρότι η Γουιάνα είναι σύμμαχος των ΗΠΑ, οι θέσεις της Ροντρίγκες-Μπίρκετ είναι περισσότερο ευθυγραμμισμένες με το Κινεζικό Κομμουνιστικό Κόμμα, το κουβανικό καθεστώς και τη Χαμάς παρά με τις ΗΠΑ και τους στενότερους συμμάχους τους. Πράγματι, η Κίνα -ο κυριότερος παγκόσμιος αντίπαλος της Ουάσιγκτον- φαίνεται πιθανό να την υποστηρίξει» αναφέρουν σε ανάλυσή τους στο αμερικανικό The Hill.
Στο Συμβούλιο Ασφαλείας έχει δηλώσει ότι η Γουιάνα παραμένει ακλόνητη στην υποστήριξή της προς την παλαιστινιακή υπόθεση, έχει ζητήσει την εφαρμογή της λύσης των δύο κρατών και έχει παρουσιάσει το παλαιστινιακό ζήτημα ως κεντρικό στοιχείο της αναταραχής που πλήττει τη Μέση Ανατολή.
«Το ιστορικό της είναι πιθανό να θεωρηθεί στην Ιερουσαλήμ ως συνέχεια της παραδοσιακής προσέγγισης του ΟΗΕ απέναντι στο Ισραήλ» αναφέρει το εβραϊκό Ιsrael Ηayom.
Μετά την 7η Οκτωβρίου 2023, αναφέρθηκε «επιφανειακά» στη δεινή θέση των απαχθέντων ομήρων, αναφέρουν Γκόλντμπεργκ και Κοέν τονίζοντας ότι η ίδια «επέρριψε ευθέως την ευθύνη για την κλιμάκωση της σύγκρουσης στο Ισραήλ, κατηγορώντας την Ιερουσαλήμ ότι διαπράττει μια “πραγματική γενοκτονία”».
Η Ροντρίγκες πίεσε επίσης έντονα υπέρ της συνέχισης της εμπλοκής στη μεταπολεμική Γάζα της Υπηρεσίας Αρωγής και Έργων των Ηνωμένων Εθνών (UNRWA), της υπηρεσίας του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες που είναι αφιερωμένη αποκλειστικά στους Παλαιστινίους.
Υπενθυμίζεται ότι οι ΗΠΑ έχουν ζητήσει την κατάργηση της υπηρεσίας, επειδή έως και 100 νυν ή πρώην υπάλληλοί της φέρονται να συμμετείχανε στις θηριωδίες της Χαμάς και επειδή ο γενικός επιθεωρητής της USAID διερευνά καταγγελλόμενες διασυνδέσεις με την τρομοκρατία έως και 1.500 νυν και πρώην υπαλλήλων της.
«Οι ΗΠΑ χρειάζονται έναν γενικό γραμματέα του ΟΗΕ που θα υποστηρίξει την επιτυχία του σχεδίου του προέδρου Τραμπ για τη σταθεροποίηση της Γάζας, πιέζοντας για τον αφοπλισμό της Χαμάς, αντί να ενισχύει την προπαγάνδα της και ταυτόχρονα να υπερασπίζεται μια υπηρεσία του ΟΗΕ που έχει παράσχει υλική υποστήριξη στους τρομοκράτες» αναφέρουν οι δύο αξιωματούχοι Ιδρύματος για την Υπεράσπιση των Δημοκρατιών που τη βλέπουν σαν «κόκκινο πανί».
«Θα την έχουν στο τσεπάκι της οι κομμουνιστές»
Πέραν όμως του παλαιστινιακού, οι ίδιοι αναλυτές απορρίπτουν την ακαταλληλότητά της λόγω του «φιλοκομμουνιστικού» της ιστορικού.
Συγκεκριμένα, καταγράφουν την υποστήριξη της Ροντρίγκες-Μπίρκετ στον νεοσύστατο Παγκόσμιο Οργανισμό Συνεργασίας για την Τεχνητή Νοημοσύνη της Κίνας, την οποία υπέγραψαν, μεταξύ 29 κρατών, η Ρωσία, η Κούβα και η Νικαράγουα.
«Σε μια περίοδο κατά την οποία οι ΗΠΑ προσπαθούν να διατηρήσουν την κυριαρχία τους στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, αντιμετωπίζοντας παράλληλα τις κοινωνικές προκλήσεις που αυτή δημιουργεί, ασφαλώς δεν χρειάζονται έναν γενικό γραμματέα του ΟΗΕ που να βρίσκεται στην τσέπη της Κίνας σε αυτό το ζήτημα ή, πράγματι, σε άλλα» σημειώνουν.
Οι αναλυτές του Ιδρύματος για την Υπεράσπιση των Δημοκρατιών καταγγέλλουν την Ροντρίγκες-Μπίρκετ ότι υποστήριξε το ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ του 1971, που οποίο αναγνώριζε τους εκπροσώπους της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας ως «τους μόνους νόμιμους εκπροσώπους της Κίνας στον ΟΗΕ».
Την ίδια στιγμή η Ουάσιγκτον απορρίπτει τον ισχυρισμό της Κίνας ότι το ψήφισμα αποκλείει την ουσιαστική συμμετοχή της Ταϊβάν σε διεθνείς οργανισμούς.
Επίσης την κατηγορούν που «μίλησε με ιδιαίτερα θετικά λόγια για τις τέσσερις μεγάλες παγκόσμιες πρωτοβουλίες που πρότεινε η Κίνα (ανάπτυξη, ασφάλεια, πολιτισμός και παγκόσμια διακυβέρνηση)» και οι οποίοι σύμφωνα με τους ίδιος «αποτελούν κεντρικούς πυλώνες της προσπάθειας του προέδρου Σι Τζινπίνγκ να αναδιαμορφώσει τους κανόνες και τους θεσμούς της διεθνούς συνεργασίας με τρόπους που εξυπηρετούν το Πεκίνο».
Στη συνέχεια υπενθυμίζουν ότι η υποψήφια από τη Γουιάνα για τη θέση του γ.γ. του ΟΗΕ εξήρε τον εκλιπόντα δικτάτορα Φιντέλ Κάστρο, χαρακτηρίζοντάς τον «οραματιστή, αποφασισμένο επαναστάτη».
Η Γκρίνσπαν είναι επίσης επικριτική στο Ισραήλ
Τις μεγαλύτερες ίσως πιθανότητες όμως φαίνεται να έχει η Γκρίνσπαν, η οποία αν επιλεγεί, θα γίνει τόσο η πρώτη γυναίκα όσο και η πρώτη Εβραία που θα ηγηθεί του ΟΗΕ. Οι ανιψιοί της μάλιστα υπηρέτησαν στον Ισραηλινό στρατό. Σε δηλώσεις της στον ΟΗΕ, χαρακτήρισε τον εαυτό της «κόρη της ειρήνης», λέγοντας ότι η ειρήνη επέτρεψε στους Εβραίους πρόσφυγες γονείς της να οικοδομήσουν μια νέα ζωή στην Κόστα Ρίκα.
Ωστόσο, μπορεί να μην αποδειχθεί ιδανική εναλλακτική για το Ισραήλ. Όπως αναφέρει το ισραηλινό Israel Hayom, η ταυτότητά της δεν μεταφράζεται κατ’ ανάγκην σε θέσεις ευνοϊκές προς το Ισραήλ».
Ο λόγος είναι ότι η Γκρίνσπαν είναι γενική γραμματέας του Οργανισμού Εμπορίου και Ανάπτυξης του ΟΗΕ (UNCTAD), ο οποίος έχει δημοσιεύσει εκθέσεις με έντονη κριτική προς το Ισραήλ. Η ίδια ηγείται του οργανισμού από το 2021.
Μελέτη της UNCTAD που δημοσιεύθηκε φέτος εκτίμησε ότι «η κατοχή, οι περιορισμοί, οι αποκλεισμοί και οι στρατιωτικές επιχειρήσεις» είχαν κοστίσει στην παλαιστινιακή οικονομία περίπου 212,2 δισ. δολάρια σε δυνητικό ακαθάριστο εγχώριο προϊόν μεταξύ 2000 και 2024. Το ποσό, υπολογισμένο σε σταθερές τιμές δολαρίου του 2015, ισοδυναμούσε με 19,4 φορές το ΑΕΠ της παλαιστινιακής οικονομίας το 2024.
Η Γκρίνσπαν έχει επίσης τονίσει την ανάγκη ανθρωπιστικής πρόσβασης στη Γάζα, έχει προειδοποιήσει κατά της χρησιμοποίησης της ανθρωπιστικής βοήθειας ως «όπλου» και έχει δεσμευτεί να εφαρμόσει τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας που αφορούν τη Λωρίδα της Γάζας. Από την οπτική γωνία του Ισραήλ, παρά την εβραϊκή της ταυτότητα, εξακολουθεί να συνδέεται με την ευρύτερα επικριτική στάση απέναντι στο Ισραήλ που επικρατεί στον ΟΗΕ.
«Η επιλογή του επόμενου γενικού γραμματέα αποτελεί δοκιμασία για το μέλλον του ΟΗΕ» δήλωσε ο πρέσβης του Ισραήλ στον ΟΗΕ Ντάνι Ντανόν. «Έπειτα από χρόνια μεροληψίας, αποτυχίας και απώλειας εμπιστοσύνης, ο οργανισμός χρειάζεται μια ηγεσία πρόθυμη να αλλάξει το σύστημα αντί να αφομοιωθεί από αυτό. Το Ισραήλ θα αξιολογήσει τους υποψηφίους με βάση το ιστορικό τους και την προθυμία τους να αντιταχθούν στην τρομοκρατία, τον αντισημιτισμό και την υποκρισία. Ο επόμενος γενικός γραμματέας πρέπει να αποκαταστήσει την αξιοπιστία που έχει χάσει ο ΟΗΕ και όχι να συνεχίσει τις αποτυχίες που τον οδήγησαν σε αυτό το σημείο».
